https://sputnik.af/20261023/آغاز-بحث-ایجاد-بازار-سرمایه-در-افغانستان-فرصت-پیششرطها-و-هشدار-کارشناس-اقتصادی-26289228.html
آغاز بحث ایجاد بازار سرمایه در افغانستان؛ فرصت، پیششرطها و هشدار کارشناس اقتصادی
آغاز بحث ایجاد بازار سرمایه در افغانستان؛ فرصت، پیششرطها و هشدار کارشناس اقتصادی
اسپوتنیک افغانستان
برگزاری نخستین نشست ایجاد بازار سرمایه در افغانستان، گامی مهم در جهت توجه به تأمین مالی بلندمدت و تبدیل سرمایه‌های راکد به سرمایه فعال است. با این حال، تجربه... 23.10.2026, اسپوتنیک افغانستان
2026-10-23T19:13+0430
2026-10-23T19:13+0430
2026-10-23T19:13+0430
تحلیل و مقالات
افغانستان
اقتصادی
https://cdn1.img.sputnik.af/img/07ea/0a/17/26288848_0:1110:1440:1920_1920x0_80_0_0_3643a52a3d371ecaff08185a5ebbb120.jpg
وزارت مالیه امارت اسلامی افغانستان از برگزاری نخستین نشست درباره ایجاد بازار سرمایه در کشور خبر داده است. هدف اعلام‌شده، هدایت منابع مالی به سوی پروژه‌های تولیدی، صنعتی، تجاری و زیربنایی و فراهم‌کردن زمینه رشد اقتصادی و ایجاد فرصت‌های کاری عنوان شده است. وزیر مالیه نیز گفته است که تلاش می‌کند منابع دولتی را با منابع مالی مردم پیوند دهد و سرمایه‌ها را از حالت راکد به حالت فعال و مولد تبدیل کند.این طرح در حالی مطرح می‌شود که به گفته کارشناسان، وعده ایجاد بورس در افغانستان از سال ۲۰۱۱ تاکنون محقق نشده است. بنابراین پرسش اصلی این است که این بار چه پیش‌شرط‌های اقتصادی و سیاسی باید پیش از اقدام عملی فراهم شود. عبدالهادی فرهنگ، دوکتورای اقتصادی بین‌الملل و کارشناس امور اقتصادی، در مصاحبه با اسپوتنیک افغانستان درباره این طرح می‌گوید، با تاکید بر اینکه تصمیم ایجاد بازار بورس در افغانستان کار خوب و مفید است و در دنیا و کشورهای کلان اقتصادی، تعیین کننده اقتصاد کشورها است، گفت:او در ادامه تأکید می‌کند که بازار سرمایه باید بر اساس ظرفیت‌های واقعی اقتصاد کشور طراحی شود و نه صرفاً با الگوبرداری از کشورهای نفتی. به گفته او، در افغانستان باید ابتدا دولت یا بانک‌ها در قالب صندوق‌ها و شرکت‌های سرمایه‌گذاری وارد شوند، سهام شرکت‌های معدنی، انرژی، زیربنایی و خدماتی عرضه شود و اوراق بهادار نیز با تأیید بانک مرکزی تضمین شود.نخست، ایجاد بازار سرمایه می‌تواند در صورت طراحی درست، ابزاری برای تجهیز پس‌اندازهای پراکنده و هدایت آن به پروژه‌های مولد باشد. این مسئله به‌ویژه برای تأمین مالی پروژه‌های زیربنایی، معدنی و انرژی که نیازمند سرمایه‌گذاری بلندمدت هستند، اهمیت دارد. از این منظر، اعلام برگزاری نشست مشترک وزارت مالیه، وزارت صنعت و تجارت و بانک مرکزی نشانه توجه به هماهنگی نهادی است.دوم، تجربه ناموفق وعده‌های قبلی نشان می‌دهد که بازار سرمایه با تصمیم اداری و اعلام سیاسی ایجاد نمی‌شود. به گفته این کارشناس امور اقتصادی، پیش‌شرط‌های اصلی عبارت‌اند از:سوم، محدودیت‌های ساختاری اقتصاد افغانستان نیز باید در نظر گرفته شود. نبود زیرساخت مالی عمیق، محدودیت صادرات نفت و گاز، وابستگی به واردات و ضعف شرکت‌های بزرگ رسمی از جمله عواملی هستند که نمی‌توان بازار سرمایه را صرفاً کپی‌برداری از بازارهای کشورهای نفتی دانست. به همین دلیل، بازار سرمایه افغانستان باید ابتدا بر پروژه‌های مشخص و قابل ارزیابی متمرکز شود، نه بر انتظارات بیش از حد.برگزاری نخستین نشست ایجاد بازار سرمایه گامی مهم در جهت توجه به تأمین مالی بلندمدت و تبدیل سرمایه‌های راکد به سرمایه فعال است. با این حال، تجربه گذشته و هشدار کارشناس اقتصادی نشان می‌دهد که موفقیت این طرح به پیش‌شرط‌های نهادی، قانونی و شفافیت‌محور وابسته است. اگر بازار سرمایه با طراحی کارشناسی، نظارت مؤثر، عرضه تدریجی اوراق و سهام شرکت‌های معتبر و تضمین اعتماد سرمایه‌گذاران آغاز شود، می‌تواند به رشد اقتصادی و اشتغال کمک کند؛ در غیر این صورت، خطر تکرار وعده‌های ناتمام گذشته وجود دارد.
https://sputnik.af/20261015/26174847.html
https://sputnik.af/20260903/25584491.html
اسپوتنیک افغانستان
feedback.me@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
2026
اسپوتنیک افغانستان
feedback.me@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
خبرها
da_DA
اسپوتنیک افغانستان
feedback.me@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
اسپوتنیک افغانستان
feedback.me@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
تحلیل و مقالات, افغانستان, اقتصادی
تحلیل و مقالات, افغانستان, اقتصادی
آغاز بحث ایجاد بازار سرمایه در افغانستان؛ فرصت، پیششرطها و هشدار کارشناس اقتصادی
برگزاری نخستین نشست ایجاد بازار سرمایه در افغانستان، گامی مهم در جهت توجه به تأمین مالی بلندمدت و تبدیل سرمایه‌های راکد به سرمایه فعال است. با این حال، تجربه گذشته و هشدار کارشناس اقتصادی نشان می‌دهد که موفقیت این طرح به پیش‌شرط‌های نهادی، قانونی و شفافیت‌محور وابسته است.
وزارت مالیه امارت اسلامی افغانستان از برگزاری نخستین نشست درباره ایجاد بازار سرمایه در کشور خبر داده است. هدف اعلام‌شده، هدایت منابع مالی به سوی پروژه‌های تولیدی، صنعتی، تجاری و زیربنایی و فراهم‌کردن زمینه رشد اقتصادی و ایجاد فرصت‌های کاری عنوان شده است. وزیر مالیه نیز گفته است که تلاش می‌کند منابع دولتی را با منابع مالی مردم پیوند دهد و سرمایه‌ها را از حالت راکد به حالت فعال و مولد تبدیل کند.
این طرح در حالی مطرح می‌شود که به گفته کارشناسان، وعده ایجاد بورس در افغانستان از سال ۲۰۱۱ تاکنون محقق نشده است. بنابراین پرسش اصلی این است که این بار چه پیش‌شرط‌های اقتصادی و سیاسی باید پیش از اقدام عملی فراهم شود.
عبدالهادی فرهنگ، دوکتورای اقتصادی بین‌الملل و کارشناس امور اقتصادی، در مصاحبه با اسپوتنیک افغانستان درباره این طرح می‌گوید، با تاکید بر اینکه تصمیم ایجاد بازار بورس در افغانستان کار خوب و مفید است و در دنیا و کشورهای کلان اقتصادی، تعیین کننده اقتصاد کشورها است، گفت:
در افغانستان نهادهایی که مبدا بورس از آنجا آغاز شود فعلا وجود ندارد، این باید یک تعریف شود، این باید یک کارشناسی شود، و یک سیستم مشخص و معین راه‌اندازی شود.
عبدالهادی فرهنگ
دوکتورای اقتصادی بین‌الملل و کارشناس امور اقتصادی
او در ادامه تأکید می‌کند که بازار سرمایه باید بر اساس ظرفیت‌های واقعی اقتصاد کشور طراحی شود و نه صرفاً با الگوبرداری از کشورهای نفتی. به گفته او، در افغانستان باید ابتدا دولت یا بانک‌ها در قالب صندوق‌ها و شرکت‌های سرمایه‌گذاری وارد شوند، سهام شرکت‌های معدنی، انرژی، زیربنایی و خدماتی عرضه شود و اوراق بهادار نیز با تأیید بانک مرکزی تضمین شود.
نخست، ایجاد بازار سرمایه می‌تواند در صورت طراحی درست، ابزاری برای تجهیز پس‌اندازهای پراکنده و هدایت آن به پروژه‌های مولد باشد. این مسئله به‌ویژه برای تأمین مالی پروژه‌های زیربنایی، معدنی و انرژی که نیازمند سرمایه‌گذاری بلندمدت هستند، اهمیت دارد. از این منظر، اعلام برگزاری نشست مشترک وزارت مالیه، وزارت صنعت و تجارت و بانک مرکزی نشانه توجه به هماهنگی نهادی است.
دوم، تجربه ناموفق وعده‌های قبلی نشان می‌دهد که بازار سرمایه با تصمیم اداری و اعلام سیاسی ایجاد نمی‌شود. به گفته این کارشناس امور اقتصادی، پیش‌شرط‌های اصلی عبارت‌اند از:
چارچوب قانونی و مقرراتی مشخص، نهاد ناظر مستقل و شفاف، قواعد پذیرش شرکت‌ها در بورس، الزامات افشای اطلاعات، سیستم تسویه و نگهداری اوراق، حمایت از سرمایه‌گذاران خرد و هماهنگی میان بانک مرکزی و وزارت مالیه. بدون این زیرساخت‌ها، خطر بی‌اعتمادی و شکست طرح بالا می‌رود.
دکتر عبدالهادی فرهنگ
دوکتورای اقتصادی بین‌الملل و کارشناس امور اقتصادی
سوم، محدودیت‌های ساختاری اقتصاد افغانستان نیز باید در نظر گرفته شود. نبود زیرساخت مالی عمیق، محدودیت صادرات نفت و گاز، وابستگی به واردات و ضعف شرکت‌های بزرگ رسمی از جمله عواملی هستند که نمی‌توان بازار سرمایه را صرفاً کپی‌برداری از بازارهای کشورهای نفتی دانست. به همین دلیل، بازار سرمایه افغانستان باید ابتدا بر پروژه‌های مشخص و قابل ارزیابی متمرکز شود، نه بر انتظارات بیش از حد.
برگزاری نخستین نشست ایجاد بازار سرمایه گامی مهم در جهت توجه به تأمین مالی بلندمدت و تبدیل سرمایه‌های راکد به سرمایه فعال است. با این حال، تجربه گذشته و هشدار کارشناس اقتصادی نشان می‌دهد که موفقیت این طرح به پیش‌شرط‌های نهادی، قانونی و شفافیت‌محور وابسته است. اگر بازار سرمایه با طراحی کارشناسی، نظارت مؤثر، عرضه تدریجی اوراق و سهام شرکت‌های معتبر و تضمین اعتماد سرمایه‌گذاران آغاز شود، می‌تواند به رشد اقتصادی و اشتغال کمک کند؛ در غیر این صورت، خطر تکرار وعده‌های ناتمام گذشته وجود دارد.
